Notarialny Rejestr Testamentów (NORT)

NORT to Notarialny Rejestr Testamentów utworzony przez Krajowa Rada Notarialna. Rejestr został powołany na podstawie uchwały Nr VII/46/2011 KRN z dnia 4 czerwca 2011 r. w sprawie utworzenia rejestru testamentów i zasad jego funkcjonowania (tekst jednolity ustalony Zarządzeniem nr 7/2019 Prezesa Krajowej Rady Notarialnej z dnia 11 października 2019 r.).

Notarialny Rejestr Testamentów funkcjonuje od 5 października 2011 r. Dostęp do rejestru mają wyłącznie notariusze – tylko oni mogą rejestrować testamenty. Informację o zarejestrowanych testamentach można uzyskać wyłącznie za ich pośrednictwem, po przedstawieniu aktu zgonu testatora. Możliwe jest również uzyskanie potwierdzenia, że dany spadkodawca nie zarejestrował testamentu.

W NORT mogą być rejestrowane:

• testament sporządzony w formie aktu notarialnego (testament notarialny),
• testament własnoręczny, jeżeli jest przechowywany przez notariusza.

Notariusz dokonuje rejestracji testamentu wyłącznie na wniosek testatora, złożony:

• bezpośrednio w testamencie notarialnym,
• w protokole przyjęcia testamentu własnoręcznego na przechowanie,
• w odrębnym protokole – w przypadku rejestracji testamentu notarialnego wcześniej niezarejestrowanego lub testamentu własnoręcznego już przechowywanego przez notariusza.

Wpis do NORT ma charakter dobrowolny – rejestracja następuje na wniosek testatora złożony u dowolnego notariusza. Rejestracja testamentu w NORT jest bezpłatna.

Rejestr nie zawiera informacji o treści testamentu, w szczególności danych osobowych spadkobierców. Potwierdza jedynie fakt sporządzenia testamentu (lub testamentów) przez danego spadkodawcę oraz wskazuje kancelarię (kancelarie), w której dokumenty lub ich wypisy można uzyskać. Wskazuje również miejsce przechowywania testamentu.

Informacja o zarejestrowaniu testamentu może zostać ujawniona dopiero po śmierci spadkodawcy. Może ją uzyskać każda osoba, bez konieczności wykazywania interesu prawnego ani podawania przyczyny poszukiwania testamentu. Natomiast dostęp do treści testamentu oraz możliwość stwierdzenia dziedziczenia na jego podstawie wymagają wykazania interesu prawnego, zgodnie z przepisami prawa spadkowego.

Dzięki temu, po okazaniu aktu zgonu, spadkobiercy, wierzyciele oraz sądy spadku mogą ustalić istnienie testamentu.

Celem Notarialnego Rejestru Testamentów jest:

• zmniejszenie ryzyka, że testament pozostanie nieznany lub zostanie ujawniony z opóźnieniem,
• ułatwienie odnalezienia testamentu po śmierci testatora poprzez jednorazową czynność w kancelarii notarialnej, bez konieczności prowadzenia długotrwałych poszukiwań.

Notariusz wykreśla wpis w NORT:

1. na wniosek testatora albo
2. z urzędu – w przypadku zwrotu testatorowi przechowywanego testamentu własnoręcznego.

Notariusz dokonuje wyszukiwania informacji w NORT wyłącznie na podstawie odpowiedniego wniosku testatora lub innej osoby (wniosek o udzielenie informacji z NORT). W przypadku wniosku składanego po śmierci testatora należy dołączyć akt zgonu lub jego odpis poświadczony przez notariusza albo sąd spadku. Dokument ten może zostać zastąpiony innym dowodem śmierci, jeżeli notariusz uzna go za wystarczający.

Odpowiedź udzielana jest za pośrednictwem systemu teleinformatycznego Rejestry Notarialne i obejmuje:

• listę testamentów sporządzonych przez danego testatora albo
• informację o braku zarejestrowanych testamentów.

Rejestr prowadzony jest w systemie teleinformatycznym.

Kancelaria Notarialna Rafała Duszkiewicza dokonuje wszelkich czynności związanych z Notarialnym Rejestrem Testamentów, w tym rejestruje testamenty oraz udziela informacji z NORT.

Bibliografia:

1. Uchwała Nr VII/46/2011 Krajowej Rady Notarialnej z dnia 4 czerwca 2011 r. w sprawie utworzenia rejestru testamentów i zasad jego funkcjonowania (tekst jednolity ustalony Zarządzeniem nr 7/2019 Prezesa Krajowej Rady Notarialnej z dnia 11 października 2019 r.),
2. Uchwała Nr IX/6/2017 Krajowej Rady Notarialnej z dnia 27 stycznia 2017 r. w sprawie Regulaminu świadczenia przez Krajową Radę Notarialną usług w zakresie zapewnienia radom izb notarialnych i pracownikom samorządu notarialnego oraz notariuszom i ich zastępcom dostępu do Rejestrów Notarialnych, dokonywania wpisów w tych rejestrach i uzyskiwania wynikających z nich informacji (tekst jednolity: załącznik do Zarządzenia Nr 12/2024 Prezesa Krajowej Rady Notarialnej z dnia 28 maja 2024 r.),
3. https://krn.org.pl/rejestry-notarialne/notarialny-rejestr-testamentow
4. https://rejestry-notarialne.pl/59
5. https://rejestry-notarialne.pl/35